Rusya benzin krizi: Satışta plakaya göre yeni dönem

Rusya benzin krizi, Ukrayna’nın İHA saldırıları sonrası yeniden büyüdü. Bazı bölgelerde litre limiti ve plakaya göre satış uygulaması gündemde.

Rusya benzin krizi, Ukrayna’nın enerji altyapısına yönelik insansız hava aracı saldırılarının ardından yeniden ülke gündeminin üst sıralarına çıktı. Bir süre hafifleyen akaryakıt sıkıntısı, bazı bölgelerde istasyonlardaki stokların tükenmesi, uzun kuyruklar ve satış sınırlamalarıyla yeniden hissedilmeye başladı.

Eylül ayının başında Moskova ve çevresinde tedarik koşullarında kısmi bir toparlanma görülse de ülkenin birçok noktasında sorun devam ediyor. Sürücülerin istasyonlardaki duruma ilişkin paylaşımlarını takip eden GdeBENZ platformu, bazı satış noktalarında benzinin tamamen tükendiğini, bazı istasyonlarda ise araç kuyruklarının oluştuğunu bildirdi.

St. Petersburg ve Leningrad bölgesinde tedarik sorunu

Akaryakıt sıkıntısının en belirgin hale geldiği bölgeler arasında St. Petersburg ile çevresindeki Leningrad bölgesi bulunuyor. Leningrad Bölgesi Valisi Aleksandr Drozdenko, özellikle Kirişi petrol rafinerisi başta olmak üzere büyük petrol tesislerine düzenlenen İHA saldırılarının benzin üretimini düşürdüğünü açıkladı.

Drozdenko, sorunun giderilmesi için Rusya’nın diğer bölgelerindeki rafinerilerden benzin tedarik edilerek istasyonlara yönelik sevkiyatın artırılmasının planlandığını belirtti. Vali, bölgedeki arz sıkıntısının ekim ayının başına kadar sona ermesini beklediklerini kaydetti.

Leningrad bölgesinde istasyonlardaki yoğunluğu azaltmak amacıyla araçların plaka numaralarına göre farklı günlerde yakıt alması da değerlendiriliyor. Bu planın uygulanması halinde bir araca günlük 20 ila 30 litre arasında benzin satılması öngörülüyor.

Rusya’nın başka bölgelerinde de benzer kısıtlamalar devreye alındı. Bazı büyük akaryakıt zincirlerinde satış, plakanın son rakamına göre düzenlenirken araç başına benzin miktarı 30 litreyle sınırlandırıldı. Bazı yerlerde yakıt yalnızca belirlenen istasyonlarda ve günlük program çerçevesinde satılıyor. Yerel yönetimler ise sürücülerin yakıt bulunan istasyonları görebilmesi için her gün güncellenen interaktif haritalar yayımlıyor.

Hükümet sevkiyatları ve ithalatı izliyor

Rus hükümeti, iç piyasadaki arz sorununu hafifletmek ve rafinerilerdeki üretimi yeniden yükseltmek için önlemlerini sürdürüyor. Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak’ın başkanlığında yapılan son toplantıda, tedarik problemi yaşayan bölgelere yönelik sevkiyatların yeniden düzenlenmesi ele alındı.

Çelyabinsk, Arhangelsk, Tver, Belgorod, Perm ve Krasnodar’da akaryakıt sevkiyatlarının hükümet tarafından doğrudan takip edilmesine karar verildi. Moskova yönetimi aynı zamanda bazı yakıt türlerine yönelik ihracat yasağını sürdürürken iç piyasadaki açığı kapatmak için benzin ithalatını artırıyor.

Rusya, geleneksel tedarikçileri Belarus ve Kazakistan’ın yanı sıra Hindistan ve Fas’tan da benzin alıyor. Enerji Bakanlığı, ithalatın artırılması, rafinerilerde üretimin mümkün olan en yüksek seviyede tutulması ve mevcut stokların öncelikle iç piyasaya yönlendirilmesine yönelik uygulamaların devam ettiğini bildirdi.

Arzı artırmak amacıyla Euro-2, Euro-3 ve Euro-4 sınıfı benzinlerin üretimi, ithalatı ve satışına da geçici olarak izin verildi. Bu yakıtlar, Euro-5 standardına göre daha fazla kükürt ve bazı kirletici maddeler içerebildikleri için daha düşük çevre standardına sahip kabul ediliyor.

Akaryakıt sıkıntısı yeniden derinleşti

Rusya’daki mevcut kriz dalgasının ilk önemli işaretleri, Ukrayna ordusunun enerji tesislerine yönelik İHA saldırılarının ardından mayıs sonunda ortaya çıkmıştı. Sonraki haftalarda birçok bölgede araç başına satış limitleri getirilmiş, bidonla yakıt alımı yasaklanmış ve istasyonlara göre değişen uygulamalar yürürlüğe konmuştu.

Temmuz ayının ikinci yarısında bazı bölgelerde kısıtlamaların gevşetilmesiyle tedarik koşulları iyileşmeye başlamıştı. Ancak ağustos ortasından itibaren sorun yeniden ağırlaştı. Eylülde benzin arzının tekrar azalması ve daha önce kaldırılan bazı sınırlamaların geri getirilmesi, Rusya benzin krizi açısından yeni bir dalgaya işaret ediyor.