Savaşın Turizm Sektörüne Etkisi: Kayıplar 12 Milyar Doları Aştı
Orta Doğu’daki çatışmalar, turizm sektöründe 12 milyar doları aşan kayıplara yol açtı. Uçuş iptalleri ve güvenlik endişeleri sektörü derinden etkiledi.
Orta Doğu’da 28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a yönelik gerçekleştirdiği saldırılarla başlayan çatışmalar, bölgedeki ekonomiyi derinden sarsmaya devam ediyor. Savaşın 21. gününde, yalnızca turizm sektöründeki kayıpların 12 milyar doları geçtiği tahmin ediliyor.
Enerji, ticaret ve lojistik gibi birçok sektörde yavaşlama gözlemlenirken, en büyük darbe turizm ve havacılık alanında hissedildi. Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi (WTTC) verilerine göre, uluslararası ziyaretçi harcamalarındaki düşüş günlük en az 600 milyon dolara ulaştı. Bu süreçte turizm gelirlerinde yaşanan kayıplar, uçuş iptalleri, artan maliyetler ve bağlantılı sektörlerdeki zararlar hesaba katılmadığında, toplam ekonomik etkinin çok daha yüksek olduğu değerlendiriliyor.
Çatışmaların başlamasıyla birlikte hava sahalarının kapanması ve artan güvenlik riskleri, küresel havacılıkta ciddi aksamalara yol açtı. İlk 24 saat içinde 3 bin 400’den fazla uçuş iptal edilirken, sonraki günlerde de iptaller ve gecikmeler devam etti. Avrupa merkezli birçok hava yolu şirketi Orta Doğu seferlerini azaltırken, bazıları bu seferleri tamamen askıya aldı. Türk Hava Yolları ve Pegasus, riskli bölgelere uçuşlarını geçici olarak durdurma kararı aldı. Bu durum, Avrupa-Asya-Afrika hattındaki uçuş ağını doğrudan etkileyerek küresel ölçekte gecikmelere ve maliyet artışına yol açtı.
Dubai, Abu Dabi ve Doha gibi önemli transit merkezlerinde operasyonlar aksadı. Normalde günlük yüz binlerce yolcuya hizmet veren bu merkezlerde uçuşlar kesintiye uğradı. Özellikle Dubai Uluslararası Havalimanı’nda operasyonlarda zaman zaman ciddi aksamalar yaşandığı bildirildi. Katar’da ise hava sahasının kapanması, bağlantılı uçuşları doğrudan etkiledi.
Turizm sektöründe güvenlik endişeleri ve ulaşım sorunları nedeniyle rezervasyon iptalleri hız kazandı. Dubai gibi birçok şehirde oteller, doluluk oranlarını artırmak için indirimlere gitmek zorunda kaldı. Kuveyt ve Bahreyn’de turizm faaliyetleri yavaşlarken, bazı tesisler tahliye bekleyen yabancılar tarafından kullanıldı. Son yıllarda lüks turizm ve iş seyahatlerinin merkezi haline gelen Dubai ve Abu Dabi’nin güvenli destinasyon algısı da ciddi şekilde zarar gördü. Mart ayında beklenen yoğun turist hareketliliği gerçekleşmezken, ziyaretçilerin alternatif rotalara yöneldiği gözlemleniyor.
Çatışmalar öncesinde Orta Doğu’nun 2026 yılı itibarıyla turizmden 207 milyar dolar gelir elde etmesi bekleniyordu. Ancak mevcut durum, bu hedefin ciddi şekilde riske girdiğini gösteriyor. Günlük kayıpların devam etmesi halinde bölge ekonomilerinde ek milyarlarca dolarlık zarar oluşabileceği ifade ediliyor. Turizm yatırımlarıyla ekonomisini çeşitlendirmeye çalışan Suudi Arabistan da gelişmelerden olumsuz etkilendi. “Vizyon 2030” kapsamındaki projelerde yavaşlama yaşanırken, hava sahası kısıtlamaları uluslararası uçuşları aksattı. Mekke ve Medine’de bile ziyaretçi sayısında düşüş gözlemleniyor.
