Sivil Toplum Kuruluşlarından COP30’a Fosil Yakıt Çağrısı

114 sivil toplum kuruluşu, COP30 Başkanlığına fosil yakıt geçiş yol haritasının daha kapsayıcı bir süreç haline getirilmesi çağrısında bulundu.

Dünya genelinde 114 sivil toplum kuruluşu, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 30. Taraflar Konferansı (COP30) başkanına bir açık mektup gönderdi. Mektupta, fosil yakıtların aşamalı olarak terk edilmesine yönelik hazırlanan geçiş yol haritasının daha şeffaf, kapsayıcı ve siyasi bir süreç haline getirilmesi gerektiği vurgulandı.

STK’lar, mevcut planlamanın yeterli siyasi irade ve katılımcı bir süreç olmadan sadece “raflarda toz toplayan bir belge” olabileceği konusunda uyarıda bulundu. Mektup, COP30 Başkanı André Corrêa do Lago’ya iletildi.

Mektupta, artan iklim etkileri ve jeopolitik belirsizliklerin ortasında, küresel iklim eylemlerinin güvenilirliğinin, fosil yakıt üretim ve kullanımının “adil ve planlı bir şekilde azaltılmasına” bağlı olduğu ifade edildi. İmzacılar arasında iklim adaleti, yerli halk hakları, insan hakları ve topluluk odaklı birçok örgüt yer aldı.

350.org Siyasi Strateji Başkanı Andreas Sieber, “2026’nın ilk günleri, ülkelerin petrol piyasalarındaki fiyat dalgalanmalarına ve jeopolitik risklere karşı kırılgan olduklarını açıkça gösterdi. Bu, yalnızca teknik bir plan değil; fosil yakıtların adil bir şekilde azaltılması ve uygun maliyetli enerjiye geçişi öngören bir plandır. Bu yol haritası, küresel taahhütleri somut eyleme dönüştürme fırsatıdır.” şeklinde konuştu.

STK’lar, yol haritasının etkili olabilmesi için yalnızca teknik bir çalışma olmaktan çıkarılıp, şeffaf, birlikte oluşturulan ve kapsayıcı bir siyasi süreç haline getirilmesi gerektiğini belirtti. Bu bağlamda, sivil toplumun, yerli halkların ve yerel toplulukların anlamlı katılımının sağlanması gerektiği vurgulandı. Ayrıca, Brezilya’nın yanı sıra Latin Amerika ve Pasifik bölgesinden ortak ülkelerle eş liderlik yapılmasının önemine değinildi.

Brezilya’daki COP30 Başkanlığının kısa süre içinde sona ereceğine dikkat çeken Claudio Angelo, “Bu çok yıllı bir süreç olacak. Yol haritası sürecinin sahiplenilmesi için Brezilya dışındaki ülkelerin de bu sürece liderlik etmesi gerekmektedir.” dedi.

Mektupta, fosil yakıtlara bağımlılığın ülkeleri fiyat dalgalanmaları, çatışmalar ve dış baskılara maruz bıraktığı, bu nedenle geçiş sürecinin bilimsel temellere dayanması gerektiği ifade edildi. STK’lar, yol haritasında şu unsurların yer almasını talep ediyor:

• Fosil yakıt çıkar ve kullanımını savunan grupların süreçten dışlanması veya ciddi şekilde sınırlandırılması,
• Gelişmiş ülkelerin iklim yükümlülüklerini, özellikle finansman taahhütlerini yerine getirmesi,
• Geçiş sürecinin işçi ve topluluklar üzerindeki etkilerinin dikkate alınması ve fırsatların adil bir şekilde dağıtılması,
• Sürecin bakanlık düzeyinde sürdürülmesi, demokratik hesap verebilirlik ve insan hakları güvenceleri ile desteklenmesi.