Yapay Zeka Eylem Planı: 1 Trilyon Lira Hedefleniyor
Türkiye, yapay zeka yatırımlarını artırmak için yeni bir eylem planı başlattı ve 1 trilyon lira hedefliyor.
Türkiye, yapay zeka ekosistemini güçlendirmek amacıyla yeni bir eylem planı uygulamaya koydu. 2026-2030 dönemini kapsayan “Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı” çerçevesinde, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın koordinasyonunda yapay zeka alanındaki özel yatırım projeleri hayata geçirilecek. Kamu ve özel sektör kaynaklarının bir araya getirilmesiyle 1 trilyon liranın üzerinde bir ekonomik değer yaratılması hedefleniyor.
Bu hedef doğrultusunda kamu bütçesi, özel sektör yatırımları, uluslararası fonlar, teşvik mekanizmaları ve kamu-özel işbirlikleri kullanılacak. İlk aşamada, büyük ölçekli veri merkezleri ve yapay zeka yatırımlarını hızlandırmak amacıyla enerji, arazi ve telekomünikasyon altyapısı önceden hazırlanmış “yapay zeka büyüme bölgeleri” oluşturulacak. Bu bölgelerde, hızlandırılmış izin süreçleri ile yüksek kapasiteli fiber bağlantıya sahip “yapay zeka fabrikaları” yer alacak.
Bu fabrikalar, düşük karbonlu elektrikle çalışacak ve büyük ölçekli hesaplama kapasitesini veri alanları, model geliştirme araçları, test ortamları ve teknik destek ile birleştirecek. Ana yatırımcıların, KOBİ’ler ve girişimcilerle işbirliği yaparak yerel ekosisteme katkıda bulunmaları bekleniyor. İlk büyüme bölgesinin bir yıl içinde ilan edilmesi ve 2027 sonuna kadar en az bir bölgenin faaliyete geçirilmesi planlanıyor. 2028 yılına kadar ise en az beş büyüme bölgesinin oluşturulması ve bunlardan en az üçünün aktif hale gelmesi öngörülüyor.
Yapay zeka alanında bir diğer önemli adım ise iki fonlu “Yapay Zeka Finansman Merdiveni”nin kurulması. Bu yapı, temel araştırmalardan girişimlerin ölçeklenmesine kadar uzanan süreçleri destekleyecek. Ulusal Yapay Zeka Araştırma Fonu, erken aşama projeleri destekleyecek ve bu fon aracılığıyla projelere en az 10 milyar lira aktarılması hedefleniyor. Ayrıca, olgunlaşan yerli girişimlerin 15 milyar lira büyüklüğündeki Yapay Zeka Büyüme Fonu’ndan destek alması sağlanacak.
KOBİ’lerin ve girişimlerin fikirlerini gerçeğe dönüştürmesi amacıyla ilk yıl içinde en az 1000 yapay zeka kuponu tahsis edilecek. Desteklenen projelerin yarısının sahada pilot uygulamaya geçmesi ve bunların en az üçte birinin kalıcı ürün veya hizmete dönüşmesi bekleniyor. Yapay zeka ve veri merkezi alanında 2030 yılına kadar 10 milyar dolarlık özel sektör yatırımı gerçekleştirilmesi ve en az 1 gigavat kurulu güç hedefleniyor. Ayrıca, uluslararası yatırımcılar için yatırım süreçleri hızlandırılacak ve sektörel yapay zeka modellerinin ihracatı konusunda da önemli hedefler belirlenecek.
