Vance: Trump’ın Hedefi Rıza Pehlevi Değil, Nükleer Programı Durdurmak
Vance, Trump’ın İran’da Rıza Pehlevi’yi lider yapmak istemediğini, asıl amacın nükleer programı sona erdirmek olduğunu vurguladı.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Başkan Donald Trump’ın İran’ın devrik lideri Şah Muhammed Rıza Pehlevi’nin oğlu Rıza Pehlevi’yi İran’ın lideri yapmak gibi bir hedefinin bulunmadığını ifade etti. Vance, Washington’un esas amacının İran’ın nükleer programını sona erdirmek olduğunu savundu.
Vance, gazeteci Megyn Kelly’nin YouTube kanalında gerçekleştirdiği röportajda, Trump yönetiminin İran’a yönelik politikalarını değerlendirdi. Trump’ın İran’da rejim değişikliği hedeflemediğini belirten Vance, “ABD Başkanı hiçbir zaman Rıza Pehlevi’yi İran’ın yeni lideri yapmayı amaçladığını söylemedi,” dedi.
İran halkının mevcut yönetime karşı başlattığı ayaklanmanın kendi kararı olduğunu dile getiren Vance, Trump’ın bu konuda, “Eğer İran halkı ayaklanmak isterse bu harika, ancak bu onların meselesi ve hükümetleriyle olan bir konudur,” ifadelerini kullandığını aktardı.
Başkan Yardımcısı Vance, ABD’nin hedefinin İran’ın nükleer programını “diplomatik yollarla ya da gerektiğinde askeri yollarla” sona erdirmek olduğunu vurguladı. ABD ile İran arasındaki mutabakatı “bölgesel barış anlaşması” olarak nitelendiren Vance, bu çerçevenin İran’ın yanı sıra Körfez ülkeleri, İsrail ve Lübnan’ı da kapsayacağını belirtti.
Vance, “Eğer İran yükümlülüklerini yerine getirirse, Orta Doğu için gerçekten dönüştürücü bir anlaşma ortaya çıkacak. Aksi takdirde herhangi bir ekonomik fayda elde edemeyecekler,” şeklinde konuştu. Anlaşmanın sıkça karşılaştırıldığı Marshall Planı’ndan farklı olduğunu savunan Vance, “Marshall Planı büyük ölçüde Amerikan vergi mükelleflerinin parasıyla finanse edildi. Bu ise Amerikan vergi mükelleflerinin parası değil,” değerlendirmesinde bulundu.
Vance, İran’ın ekonomik kazanımlar elde edebilmesi için davranışlarını değiştirmesi gerektiğini ifade ederek, uranyum zenginleştirme faaliyetleri ile doğrulama ve denetim mekanizmalarının anlaşmanın temel unsurları arasında yer alacağını söyledi.
ABD-İran Mutabakatı
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, 15 Haziran’da ABD ve İran’ın yürütülen müzakerelerin ardından, Lübnan dahil tüm cephelerde çatışmaları sonlandırmak üzere bir mutabakata vardığını duyurmuştu. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi de ABD ile mutabakata varıldığını doğrulayarak, mutabakat zaptının 19 Haziran’da İsviçre’de imzalanacağını açıkladı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını ve Hürmüz Boğazı’nın açılarak ABD’nin deniz ablukasının derhal kaldırılacağını belirtmişti. ABD-İran mutabakatının özellikle Lübnan’ı da kapsayacağının açıklanması, İsrail’de tartışmalara yol açmış, İsrail Başbakanı Netanyahu ve Savunma Bakanı Yisrael Katz, Lübnan’ın güneyindeki işgal ettikleri bölgelerden çekilmeyeceklerini ifade etmişti.
