Hürmüz Boğazı’nda Geçiş Ücreti Dönemi Başladı
İran Parlamentosu, Hürmüz Boğazı için geçiş ücreti uygulamasını onayladı. Bu durum, küresel deniz ticaretinde önemli değişikliklere yol açıyor.
İran Parlamentosu, Hürmüz Boğazı için geçiş ücreti ve yeni bir erişim rejimini onaylayarak, küresel deniz ticaretinde önemli bir değişim sürecini başlattı. Bu gelişme, ABD ve İsrail ile İran arasındaki gerginliğin sürdüğü bir dönemde gerçekleşti. Dubai açıklarında bir VLCC’ye yönelik düzenlenen saldırı, bölgedeki güvenlik risklerini daha da artırdı.
İran devlet televizyonu IRIB’in bildirdiğine göre, İran Parlamentosu Güvenlik Komitesi, savaş dönemine özgü önlemleri aşan kapsamlı bir Hürmüz Boğazı yönetim planını onayladı. Bu plan, İran riyali cinsinden geçiş ücreti uygulanmasını, yeni güvenlik ve çevre kurallarının getirilmesini ve ABD, İsrail ile İran’a yaptırım uygulayan ülkelerle ilişkili gemilere geçiş yasağını içeriyor.
Yunanistan merkezli Xclusiv Gemi Brokerleri, Hürmüz Boğazı’nın artık yalnızca bir “darboğaz” değil, aynı zamanda erişimin giderek daha politik ve seçici hale geldiği “kontrollü bir koridor”a dönüştüğünü ifade etti. Savaş kaynaklı geçici aksaklıklar, İran’ın küresel enerji ticaretinin kritik hatlarından birini kontrol altına alma çabasına dönüşmüş durumda. “Onaylı geçiş sistemi”, serbest seyrüsefer normlarına karşı bir meydan okuma olarak değerlendiriliyor, ancak bu durum aynı zamanda krizden yönetişime geçişin bir işareti olarak da yorumlanıyor.
Riyal bazlı geçiş ücretinin diplomatik ve ticari sonuçları ise dikkat çekici. Ücreti ödeyen armatör ve kiracıların Batı yaptırımlarını ihlal etme riskiyle karşılaşabileceği, ödemeyenlerin ise geçişlerinin engellenebileceği düşünülüyor.
Krizin sahadaki yansımaları artan saldırılarla kendini gösteriyor. Kuveyt Petrol Şirketi (KPC), filosundaki ikinci bir geminin hedef alındığını duyurdu. 2011 yapımı, 319.660 dwt’luk Kuveyt bayraklı VLCC Al-Salmi, 31 Mart’ta yerel saatle 00:10 sularında Dubai limanının demirleme sahasında, şehrin yaklaşık 31 deniz mili kuzeybatısında İran güçlerinin saldırısına uğradı. Saldırı sonucunda geminin gövdesinde hasar meydana geldi ve yangın çıktı. KPC, acil müdahale ve yangın söndürme ekiplerinin hızla devreye alındığını ve durumun kontrol altına alınması için ilgili otoritelerle koordinasyon halinde çalışıldığını bildirdi. Gemide bulunan 24 mürettebatın tamamının güvende olduğu açıklandı. Saldırı sırasında geminin AIS üzerinden varış noktası olarak Çin’i bildirdiği, bunun son dönemde İran tarafından hedef alınmamak için kullanılan yaygın bir taktik olduğu ifade edildi.
Bölgede bir başka olay ise Suudi Arabistan açıklarında yaşandı. Yunan Danaos şirketine ait, Liberya bayraklı 10.000 TEU kapasiteli konteyner gemisi Express Rome, Ras Tanura limanına 22 deniz mili mesafedeyken gemi yakınlarına iki bilinmeyen cismin düştüğü bildirildi. Olayda can kaybı ya da yaralanma yaşanmadığı belirtildi.
